Ile zarabia komisja alkoholowa w Mosinie? Kulisy działania GKRPA

Były radny, Łukasz Kasprowicz zwrócił uwagę na sposób funkcjonowania OPS i Gminnej Komisji Rozwiązywania Problemów Alkoholowych w Mosinie. Pojawiły się pytania o skład komisji, jej nadzór i wydatkowanie publicznych pieniędzy. Z dokumentów wynika, że w ostatnich latach roczne wynagrodzenia jej członków sięgały od kilku do ponad 17 tys. zł brutto.

Pytania o komisję alkoholową

– „Dzwonią do mnie nasi gminni radni, ale proszą o anonimowość” – relacjonuje Łukasz Kasprowicz, dziennikarz i były wieloletni mosiński radny. – „Boją się zemsty władz gminy? Boją się drążyć tematy, które dla burmistrza Dominika Michalaka są ewidentnie niewygodne? Skoro radni czują strach, ja przejmuję pałeczkę. Mosina zasługuje na informacje”  – napisał w mediach społecznościowych.

Kasprowicz sugeruje, że mosiński OPS i Gminna Komisja Rozwiązywania Problemów Alkoholowych (GKRPA) są dla mieszkańców „czarną informacyjną dziurą”, a przeciętny mieszkaniec „nie wie o jej istnieniu”. Publiczne pytania do burmistrza dotyczą m.in:  „betonu w komisji”, „diet ponad stan”, po wątek dodatkowych pieniędzy na „środki czystości” i niewykorzystane środki z „korkowego”, które jego zdaniem nie przekładają się na pomoc i profilaktykę.

– „Jeśli jej tutaj nie będzie [odpowiedzi burmistrza – przyp. red.] – pójdę z tym oficjalną drogą!” – zaznacza Kasprowicz. W chwili pisania tego artykułu, burmistrz nie odniósł się publicznie w tej kwestii.

W komentarzach pod postem poruszony został wątek przejrzystości działań: co komisja robi, jak często pracuje, kto ponosi odpowiedzialność za nadzór i jak rozliczane są publiczne pieniądze. Pojawia się też zarzut o konflikt ról. Jak wskazuje Kasprowicz, przewodniczącą komisji zdrowia, a później komisji spraw społecznych, była i jest radna Jolanta Szymczak, która jednocześnie jest wieloletnią członkinią GKRPA. Dodał, że radna jest również w komisji rewizyjnej, co jego zdaniem stawia pytanie o bezstronność, zwłaszcza jeśli komisje rady mają oceniać działania obszaru społecznego, w tym OPS i komisji alkoholowej.

Kasprowicz wskazuje też, że w planie pracy kontrolnej na dany rok „nie znalazł kontroli OPS”, ale jednocześnie zaznaczył, że rada może zlecić komisji rewizyjnej kontrolę, jeśli większość to poprze, określi zakres i termin.

Tryb oficjalny

W tej samej dyskusji radny Mateusz Fabisiak poinformował, że „zostały złożone dwa zapytania dotyczące Gminnej Komisji Rozwiązywania Problemów Alkoholowych — jedno przeze mnie, drugie przez Marcin Zawartowskiego”.

Fabisiak tłumaczy, że 18 grudnia 2025 r. na sesji Rady Miejskiej zgłosił wniosek o wprowadzenie kadencyjności w GKRPA, który „został jednogłośnie przegłosowany”, podkreślając przy tym: „w tym przypadku to zarządzeniem Burmistrza, a nie uchwałą Rady podejmuje się kluczowe decyzje”. W praktyce oznacza to, że nawet jeśli rada sygnalizuje kierunek, to oficjalny ruch po stronie składu komisji i jej powołania jest po stronie burmistrza. Oznacza to, że jeśli komisję kształtuje przede wszystkim decyzja wykonawcza, a nie uchwała rady, to polityczny ciężar odpowiedzialności przesuwa się w stronę burmistrza i urzędu.

Skład komisji

W odpowiedzi urzędu na zapytania radnego z 23 stycznia 2026 r. podpisanej przez burmistrza Dominika Michalaka przedstawiono dane formalne dotyczące GKRPA w Mosinie. Urząd podał obecny skład komisji: Agnieszka Merle – przewodnicząca, Barbara Lulka – sekretarz, a także członków: „Elżbieta Konieczna, Lidia Skupin-Wójtowska, Jolanta Szymczak, Danuta Nowak i Jacek Michalak.

W piśmie wskazano też podstawę powołania obecnego składu: zarządzenie burmistrza z 19 maja 2011 r., z informacją, że skład „był w miarę potrzeb zmieniany”, a ostatnia zmiana miała nastąpić 10 listopada 2022 r., kiedy „ze składu Komisji odwołano panią Aleksandrę Sawalę, a powołano panią Agnieszkę Merle”. Urząd opisał również wcześniejsze etapy: uchwałę rady z 1999 r., rozwiązanie komisji uchwałą z 27 września 2001 r., a następnie powołania i rozszerzenia składu w kolejnych latach zarządzeniami, w tym z lat 2003, 2004, 2007, 2009, 2010 i 2011.

Wynagrodzenia komisji alkoholowej

Największe zainteresowanie mieszkańców dotyczy jednak wynagrodzeń za pracę w komisji. Urząd wskazuje, że „zasady wynagradzania (…) określa rada gminy w gminnych programach”. Podano też, że aktualne stawki zostały przyjęte uchwałą Rady Miejskiej w Mosinie z 18 grudnia 2025 r. w ramach „Gminnego Programu Profilaktyki i Rozwiązywania Problemów Alkoholowych Oraz Przeciwdziałania Narkomanii na lata 2026–2027”. W programie zapisano procentowy mechanizm wyliczeń.

Urząd przekazał też załącznik dotyczący wypłaconych wynagrodzeń, przygotowany przez OPS: „Zestawienie wysokość wynagrodzeń brutto za jedno posiedzenie (…) za lata 2016–2025”.

Z zestawienia wynika, że w latach 2016–2025 wynagrodzenia członków Gminnej Komisji Rozwiązywania Problemów Alkoholowych były naliczane za każde posiedzenie, według stawek powiązanych z minimalnym wynagrodzeniem. W latach 2016–2017 przewodniczący otrzymywał 308 zł brutto za posiedzenie (28 proc. od 1100 zł), sekretarz 275 zł, a członek 242 zł, co przy 24 spotkaniach rocznie dawało maksymalnie odpowiednio 7392 zł, 6600 zł i 5808 zł. W latach 2018–2023, po wzroście podstawy do 1700 zł, stawki wzrosły do 476 zł dla przewodniczącego, 425 zł dla sekretarza i 374 zł dla członka, a maksymalne roczne kwoty sięgały 11 424 zł, 10 200 zł i 8976 zł. Kolejna zmiana nastąpiła w 2024 r., gdy powiązano wynagrodzenia z wyższą kwotą minimalną (3300 i 4000 zł), a maksymalne roczne wypłaty wynosiły 14 016 zł dla przewodniczącego, 13 140 zł dla sekretarza i 12 264 zł dla członka. W 2025 r., przy podstawie 4000 i 4666 zł, maksymalne roczne wynagrodzenia wzrosły odpowiednio do 17 491 zł, 16 398 zł i 15 304 zł.

Łącznie według zestawienia, w latach 2016–2025  wynagrodzenie przewodniczącego komisji mogło wynieść około 114,8 tys. zł brutto, a w przypadku członka komisji około 90,1 tys. zł brutto.

Posiedzenia faktyczne i  pieniądze na wydatki „operacyjne”

Po tej odpowiedzi radny Fabisiak złożył kolejne zapytanie, datowane na 23 stycznia 2026 r. Pyta o podstawę prawną i wysokość wynagrodzeń w latach 2001–2016 z podziałem na funkcje, o realną liczbę posiedzeń w latach 2001–2025 oraz o to, czy komisja ma środki „na działania operacyjne komisji (zakupy, materiały, koszty organizacyjne, środki czystości itp.)”, a jeśli tak, to na jakiej podstawie prawnej i w jakiej wysokości.

Szczególnie istotne jest tu rozróżnienie pomiędzy tym, ile posiedzeń „powinno” być, a ile było „faktycznie”. Fabisiak nawiązuje do odpowiedzi urzędu, w której wskazano, że liczba posiedzeń „zgodnie z wytycznymi GKRPA wynosi 24”. Jeśli wynagrodzenie jest powiązane z posiedzeniami, to informacja o realnej liczbie spotkań staje się niezbędna dla oceny kosztów i intensywności pracy komisji.

Drugi wątek, „operacyjne” środki na zakupy i koszty organizacyjne, jest wprost spójny z tezą Kasprowicza o „dodatkach na szczotki i mydło”. Radny pyta wprost: czy takie środki istnieją, jaka jest podstawa prawna i jakie kwoty były przeznaczane w kolejnych latach.

Wątek GKRPA zawsze będzie miał element „niewidzialny”, bo dotyka spraw konkretnych osób i rodzin. Ale to nie zwalnia gminy z obowiązku pokazywania, jak działa  jako całość: ile posiedzeń się odbyło, jakie są zasady wynagradzania, jakie były koszty, jakie programy profilaktyczne sfinansowano i w jakim stopniu wykorzystano środki publiczne przeznaczone na te cele.

Piłeczka jest teraz po stronie urzędu. Odpowiedź magistratu pokaże jak zostanie oceniona przez mieszkańców skuteczność działań oraz profilaktyki i wsparcia osób dotkniętych problemem uzależnień w gminie Mosina.